Kızılırmak Mahallesi 1450 Sokak No: 13 Çukurambar / ANKARA
444 66 62

Pediatrik Robotik Cerrahi Nedir ?

Robotik cerrahi nedir?


Robotik cerrahi gelişmekte olan yeni ve heyecan verici bir teknolojidir. Robotik cerrahi kısaca, robot denilen cerrahi sistem kullanılarak ameliyatın yapılması demektir. Bu işlem genel anestezi altında yapılır ve bu nedenle hasta uyur ve ağrı hissetmez. 

Biz hastanemizde “Da Vinci SI” denilen robotik cerrahi sistemini kullanmaktayız. Bu sistem kabaca 3 parçadan oluşmaktadır. Bunlar cerrah konsolu, robotik ünite ve hasta başı ünitesidir (resim 1).

 

Resim 1: Da Vinci SI sistemi ve parçaları


Ameliyatı yapacak cerrah, cerrah konsolu adı verilen üniteye oturup buradan robot kollarını yönlendirerek ameliyatı yapar (resim 2). Cerrah konsolunun yüksek çözünürlüklü görüntüleme sistemi sayesinde cerraha üç boyutlu çok net bir görüntü sunar.

 

Resim 2: Robot konsolu


Robot kollarını ise bu ünitede yer alan özel tasarlanmış yerlere sağ ve sol elinin parmaklarını yerleştirmek ve bir takım hareketleri yapmak suretiyle kontrol eder (resim 3). 

 

Resim 3: Robot konsolunda cerrahın parmaklarının pozisyonu


Robotik üniteyi ise hasta başında yer alan ve konsol cerrahına yardım eden asistan cerrah kontrol eder (resim 4).  

 

Resim 4: Robotik ünitedeki robot kollarında enstrumanların takılmış hali


Hasta başı ünitede yüksek çözünürlüklü görüntü sağlayan monitör yer alır (resim 5). Konsol cerrahına yardım eden asistan cerrah ameliyat görüntüsünü burada görür ve bunun sayesinde konsol cerrahına yardım eder. 

 

Resim 5: Hasta başı ünitesi

Cerrah ameliyatın başlangıcında vücudun içine, robotun enstrumanlarını yerleştirmek için, cilde küçük kesiler yapar ve buralara trokar denilen çalışma kanallarını yerleştirir (resim 6).

 

Resim 6: Bir çocuk hastamızda trokarların yerleştirilmiş hali


Ardından trokarların içine robot enstrümanlarını yerleştirir (resim 7).

 

Resim 7: Farklı amaçla kullanılan robot enstrumanları (sol) ve büyüklüğünün parmakla karşılaştırılması (sağ) 


Bu enstrümanlar robotun kollarına bağlıdır. Cerrah robotun küçük enstrümanlarının hareketlerini elleri ile yönlendirir. Cerrahın konsoldaki hareketlerini robotik kollar ve enstrümanlar birebir taklit eder (resim 8). 


 

Resim 8: Robotik enstrumanlarından birinin hareket kabiliyetinin insan bileğinin yapabileceği hareketlerle karşılaştırılması.


Robotik sistem hareket kabiliyeti sayesinde cerraha 7 eksende hareket özgürlüğü sağlar, insan bileğinin yapamayacağı hareketleri, kendi etrafında 540 derece dönüş yaparak gerçekleştirebilir.  


Üroloji pratiğinde yapılmakta olan ürolojik robotik ameliyatlar nelerdir?


Üroloji pratiğinde robotik cerrahiye uygun olan hasta grubunu özellikle yetişkin kanserli hastalar oluşturmaktadır. Ürolojik cerrahide yapılan robot yardımlı ameliyatlar;

1’inci gurup ameliyatlar; yetişkinlerde yapılan prostat, mesane, böbrek ve böbrek üstü bezlerinin kanser ameliyatları ve rekonstruksiyon (yeniden şekillendirme) ameliyatlarıdır.   

2’inci gurup ameliyatlar; çocuk ürolojisi ameliyatlarıdır. Bunlar; mesane denilen idrar torbasından, üreter denilen idrar kanalına reflü adını verdiğimiz idrar kaçağının düzeltilmesi; yine mesane ile üreter arasındaki üreterovezikal bileşkenin ve böbrek ile üreter arasındaki üreteropelvik bileşkelerin darlıklarında ve ogmentasyon denilen mesane büyütme ameliyatlarında robot başarıyla kullanılmaktadır.   


Robotik cerrahi çocuklarda ne zaman uygulanmaya başlamıştır?


Çocuklarda yapılan ilk robotik ürolojik ameliyat piyeloplastidir ve 2002 yılında yapılmıştır. O günden itibaren robotik piyeloplasti, nefrektomi, heminefrektomi, üreteral reimplantasyon ve ogmentasyon gibi birçok ürolojik girişimin başarıyla uygulanması çocuklarda robotik girişimlerin popülaritesini artırmıştır.


Ülkemizde robotik ürolojik ameliyatlar hangi merkezlerde yapılmaktadır?


Çocuklarda yapılan robotik ürolojik ameliyatlar Türkiye’de henüz çok yaygınlaşmış ameliyatlar değildir ve ülkemizde sadece birkaç merkezde yapılmaktadır. 2014 Temmuz ayında başladığım robotik çocuk ameliyatları sayesinde edindiğim tecrübe ile daha fazla çocuğa bu tedaviyi ulaştırma gayreti ve çabası içindeyim. Yukarıda bahsettiğim ve güncel literatürde tanımlanan tüm robotik çocuk ürolojik ameliyatları tarafımdan başarıyla yapılmaktadır.  Bu güne kadar 29 çocuk hastayı robot ile ameliyat ettim. Edindiğim tecrübeye göre bu ameliyatlar ile çocuklar açık ameliyatlara kıyasla daha hızlı iyileşmekte ve günlük yaşamlarına daha hızlı dönmektedirler.